Nieuws! Lokale kronieken, 1500-1850

Schatgraven in de lokale geschiedenis van Nederland en België? Help ons om 40.000 pagina’s Nederlandstalige kronieken toegankelijk te maken!

Stand van zaken

  • 33.680 scans
  • 510 deelnemers

  • 27.003
    • 2.3% Onbruikbaar
    • 80.2% Ingevoerd
    • 64.4% Gecontroleerd
    Ingevoerd 82.5%
  • 21.688
    • 2.3% Onbruikbaar
    • 80.2% Ingevoerd
    • 64.4% Gecontroleerd
    Gecontroleerd 66.6%
Meedoen aan dit project
Mariët Poel

Mariët Poel

Spreekwoorden en uitdrukkingen

Laatst bijgewerkt op: 

Soms kom je prachtige uitdrukkingen tegen, die niet meer gebruikt worden, maar toch nog zeer duidelijk in hun betekenis zijn.

Zou het een idee zijn om bijzondere uitdrukkingen te verzamelen? 

Misschien wel wat laat in het project, maar misschien komt men her en der nog iets tegen?

Ik begin vast met:

1671_Leeu_Vitr_00085

Over vernieuwing van besturrsvorm:

 

Wat helpter kaers off brill, alsmen niet sien en wil.

En:

Nieuwe gemaecte klederen passen soo datelyck niet, maer metter tydt gewent men tot deselve.

  • Mariët Poel

    Mariët Poel

    1636_Hauw_Baer_187

    Wanneer je leger verslagen dreigt te worden moet je vluchten of de wijck nemen:


  • Mariët Poel

    Mariët Poel

    Laatst bijgewerkt op: 

    1636_Hauw_Baer_196


    Deze was mij totaal onbekend:

    Int Jaer van. 1426 nadat vrouw Jacoba die veltslagen

    tot Alphen ghevonnen hadde, stacken die Kermers

    die Ooren gheweldich op: Dese vitorie ghelijck sij haer

    vijanden niet weijnich en versaechde, soo gaef sij hare vrien¬

    den over al groote moet:.....

     

    Ik leid uit de tekst af dat het zoveel betekent als moed putten of kracht vinden? 

     

    Maar als je dan verslagen dreigt te worden moet je maken dat je wegkomt:

    ... dat sy ten lesten de wijck namen, en vluchte meest

    soo menich man soo menich pat. ...

     

  • Mariët Poel

    Mariët Poel

    Dat mensen geneigd zijn om nieuwe machthebbers te volgen of nieuwe idolen te omarmen is van alle tijden:

    Nadat keizer Karel zijn macht overgedragen heeft aan zijn zoon en zijn broer, krijgt hij een keer bezoek. De gast blijft tot ruim in de nacht, de bedienden blijken te slapen wanneer de gast uitgelaten moet worden.

    De keizer licht de gast dan zelf maar bij naar de uitgang, relativerend:

    ... en verlaten van sijn eijghen huijs Dienaers:

    Hij die sij soo lange en soo veele iaren gedient hebben,

    die moet u nu dienen ende luchten. Een ijder is vast

    van sulcker aert, dat hij meer eert de opgaende,

    dan den ondergaende Sonne.

     

  • Cor Kooter

    Cor Kooter

    Kroniek van Friesland, 1697

    In Italie weken voorname families vanwege oorlogshandelingen met hun have tijdelijk uit naar de bergen en de wijngaarden:

    1. de Po nae het geberchte ende de wyngaerden ge¬
    2. weecken, ende de owerige waren besich met hare
    3. meubelen ten selven eynde te packen ende sacken.

     

  • Carolina Lenarduzzi

    Carolina Lenarduzzi

    Wat een mooie oogst aan spreekwoorden en uitdrukkingen weer! Als het zo doorgaat, hebben we aan het einde van ons kroniekenproject een boek(je) vol :-)